Ochrona gatunkowa dotyczy najcenniejszych, unikatowych i rzadkich przedstawicieli flory i fauny. W Polsce ochroną ścisłą objętych jest 584 gatunków roślin, 90 gatunków grzybów i 732 gatunków zwierząt. 65 proc. gatunków dzikiej flory i fauny Polski to gatunki leśne.

Lasy Państwowe podejmują również własne inicjatywy ochronne. Pomagają wybranym gatunkom zwierząt i roślin zasiedlić miejsca, gdzie gatunki te wyginęły (tzw. reintrodukcje) lub gdzie są zagrożone wyginięciem (restytucje). Dotyczy to np. cisa, sudeckich jodeł, cietrzewia czy głuszca.

Szanse na przetrwanie ginącym gatunkom mają dać strefy ochronne dla wybranych gatunków zwierząt (m.in. wokół gniazd ptaków). Leśnicy są za nie szczególnie odpowiedzialni, ponieważ większość z nich znajduje się na gruntach zarządzanych przez LP.

W naszym nadleśnictwie występują 34 gatunki roślin chronionych. Ochroną ścisłą objętych jest 7 gatunków. Ochronie częściowej podlega kolejnych 27 gatunków.

Najcenniejsze gatunki roślin to m.in:

• storczyk szerokolistny (Dactylorhiza majalis)
• wiciokrzew pomorski (Lonicera periclymenum)
• wrzosiec bagienny (Erica tetralix),
• rosiczka okrągłolistna (Drosera rotundifolia),
• bagno zwyczajne (Ledum palustre),
• orlik pospolity (Aquilegia vulgaris),
• długosz królewski (Osmunda regalis)

Na naszym terenie żyją też 64 gatunki zwierząt podlegających ochronie. Wśród nich ochronie ścisłej podlega 4 gatunki bezkręgowców, 6 gatunków płazów, 39 gatunków ptaków i 2 gatunków ssaków. Na szczególną uwagę zasługuje dudek (Upupa epos) - jeden z oryginalniejszych naszych ptaków. Wyróżnia się gliniastopomarańczowym ubarwieniem z czarno-biało pręgowanym grzbietem i skrzydłami oraz czarnym ogonem z białą przepaską. Na głowie ma długi ruchliwy czub z czarno zakończonych piór, który rozpościera wachlarzowato w chwilach zaniepokojenia.

W nadleśnictwie wyznaczono także strefy ochronne ostoi, miejsc rozrodu i przebywania rzadkich gatunków ptaków objętych ochroną gatunkową:

• bielika (Haliaeetus albicilia) – 7
• kani rudej (Milvus milvus) – 7
• bociana czarnego (Ciconia nigra) - 6
• włochatki (Aegolius funereus) - 5
• kani czarnej (Milvus migrans) - 1